قطعی و اختلال در اینترنت کانالهای ارتباطی و فروش کسبوکارها را با چالش مواجه کرد. این شرایط نهتنها دسترسی مصرفکنندگان به اطلاعات و توصیههای آنلاین را محدود ساخت، بلکه باعث شد بخشی از مشتریان برای خرید محصولات آرایشی و بهداشتی بار دیگر به فروشگاههای حضوری روی بیاورند. در همین رابطه مهسا قیصور، مدیر فروش آنلاین شرکت پارس صدرا فناور، به خانومی بیزینس میگوید: امروزه بخش قابل توجهی از مصرفکنندگان، بهویژه نسل جوان، خریدهای خود را بر اساس توصیهها و بررسیهای اینفلوئنسرها و بلاگرها انجام میدهند. با محدود شدن دسترسی به فضای آنلاین، بسیاری از افراد به سمت خرید حضوری سوق پیدا کردند تا بتوانند از مشاوره فروشندگان و کارشناسان فروش استفاده کنند. در گذشته این راهنماییها عمدتاً در بسترهای دیجیتال و از طریق بلاگرها و تولیدکنندگان محتوا ارائه میشد، اما با اختلال در این کانالها، بخشی از این فرآیند از بین رفت. این موضوع بهویژه در حوزه محصولات مراقبت از پوست اهمیت بیشتری دارد، زیرا اعتمادسازی در این دسته از محصولات نقش تعیینکنندهای در تصمیم خرید دارد.
قطعی اینترنت چه تأثیری بر فروش آنلاین شما گذاشته و کدام کانالهای فروش بیشترین آسیب را دیدهاند؟
از آنجا که حوزه فعالیت ما هم در بخش B2B و هم B2C است، اگر بخواهم بر اساس مشاهداتم از تجربه این سه ماه صحبت کنم پلتفرمهای بزرگ و شناختهشدهای مانند دیجیکالا و اسنپ، به دلیل برخورداری از زیرساختهای فنی قویتر و دسترسیهای بهتر، توانستند فروش خود را تا حد زیادی حفظ کنند. اما کسبوکارهای متوسطی که ما با آنها همکاری داشتیم و به آنها کالا میفروختیم، بهشدت آسیب دیدند. دلیل اصلی این موضوع وابستگی بالای آنها به اینستاگرام و وبسایتهایشان برای ارتباط با مشتری و فروش بود. از سوی دیگر، برخی از این وبسایتها به دلیل قرار داشتن سرورها در خارج از کشور با مشکلات جدی دسترسی مواجه شدند و حتی در مقاطعی از دسترس خارج شدند. به همین دلیل، این دسته از کسبوکارها بیشترین آسیب را متحمل شدند و میتوان گفت بخش قابل توجهی از آنها عملاً از چرخه رقابت خارج شدند. در مقابل، کسبوکارهای بزرگتر توانستند موقعیت خود را حفظ کنند و حتی در برخی موارد وضعیت بهتری نیز پیدا کردند؛ چراکه با محدود شدن دسترسی به بسیاری از سایتها و کانالهای فروش، بخش بیشتری از تقاضای بازار به سمت پلتفرمهایی هدایت شد که همچنان در دسترس بودند.
شرکت شما در زمان اختلال اینترنت، بهطور میانگین چه میزان افت فروشی را تجربه کرده است؟
اما بخش قابل توجهی از سرمایهگذاری ما بر روی شبکههای اجتماعی، بهویژه اینستاگرام، متمرکز بوده است. هر یک از برندهای ما (در حال حاضر شش برند فعال داریم) صفحه اختصاصی خود را در اینستاگرام دارند. هرچند در سایر پلتفرمها نیز فعالیت داریم، اما تمرکز اصلی و بیشترین سرمایهگذاری ما بر فعالیت در اینستاگرام بوده است و طبیعتا اختلال در اینترنت و از دسترس خارج شدن اینستاگرام تاثیرگذار بوده است.
تجربه قطعی اینترنت نشان داد که وابستگی کسبوکارها به اینستاگرام یک نقطه آسیبپذیر جدی است. به نظر شما آیا امکان جایگزینی اینستاگرام با پلتفرمهای داخلی وجود دارد؟
شرکت ما تاکنون اقدام مشخصی برای جایگزینی اینستاگرام انجام نداده است. هرچند گزینهها و پلتفرمهای جایگزینی وجود داشتهاند، اما ترجیح دادیم ابتدا بازخورد بازار و رفتار مشتریان را بررسی کنیم. در نهایت این مشتریان هستند که انتخاب میکنند در کدام بستر حضور داشته باشند و ما نیز باید در همان فضایی فعالیت کنیم که مخاطبانمان احساس راحتی بیشتری دارند.
این شرایط چه تأثیری بر رفتار خرید مصرفکنندگان محصولات آرایشی و بهداشتی داشته و آیا الگوی مصرف آنها در این دوره تغییر کرده است؟
بله، این تغییر کاملاً محسوس بود. امروزه بخش قابل توجهی از مصرفکنندگان، بهویژه نسل جوان، خریدهای خود را بر اساس توصیهها و بررسیهای اینفلوئنسرها و بلاگرها انجام میدهند. با محدود شدن دسترسی به این فضا، بسیاری از افراد به سمت خرید حضوری سوق پیدا کردند تا بتوانند از مشاوره فروشندگان و کارشناسان فروش استفاده کنند. در گذشته این راهنماییها عمدتاً در بسترهای دیجیتال و از طریق بلاگرها و تولیدکنندگان محتوا ارائه میشد، اما با اختلال در این کانالها، بخشی از این فرآیند از بین رفت. این موضوع بهویژه در حوزه محصولات مراقبت از پوست اهمیت بیشتری دارد، زیرا اعتمادسازی در این دسته از محصولات نقش تعیینکنندهای در تصمیم خرید دارد. به همین دلیل مصرفکنندگان معمولاً ترجیح میدهند محصولی را انتخاب کنند که از سوی فردی مورد اعتماد به آنها معرفی شده باشد؛ چراکه امروزه مراقبت از پوست به یکی از اولویتهای مهم مصرفکنندگان تبدیل شده است.
به نظر شما افزایش مراجعه به فروشگاههای حضوری تا چه اندازه توانست کاهش فروش آنلاین را جبران کند؟
فروش حضوری نتوانست بهطور کامل افت فروش آنلاین را جبران کند. باید در نظر داشت که شرکت ما هم در کانالهای فروش آنلاین و هم در کانالهای فروش حضوری فعالیت میکند، بنابراین بخشی از کاهش فروش آنلاین از طریق فروش حضوری جبران شد. اما بسیاری از کسبوکارها تنها بر بستر آنلاین فعالیت دارند و هیچ کانال فروش حضوری در اختیارشان نیست؛ به همین دلیل این دسته از شرکتها آسیب بیشتری متحمل شدند و امکان جبران افت فروش برای آنها بسیار محدود بود.
شرکت شما برای کاهش آثار ناشی از قطعی اینترنت چه راهکارها و اقداماتی را در پیش گرفته است؟
سعی کردیم برای خودمان سایتی داشته باشیم که حداقل سرور آن در ایران باشد تا اگر چنین اتفاقهایی رخ داد و سایر بسترها دچار مشکل شدند، حداقل این سایت دسترس باشد. همچنین امکان استفاده از پیامرسان داخلی را داشته باشد تا کاربران بتوانند از آن استفاده کنند. البته اجرای این کار زمانبر است و نیاز به فراهم کردن زیرساختهای لازم را دارد.
