صنعت آرایشی و بهداشتی این روزها با مجموعهای از چالشهای همزمان مواجه است؛ از اختلال در تأمین ملزومات بستهبندی و مشکلات تخصیص ارز گرفته تا قطعیهای اینترنت. این عوامل در صورت تداوم میتوانند چشمانداز تولید در این صنعت را بیش از پیش مبهم و تیره کنند. با این حال، در میان همه این مشکلات، کمبود و دشواری تأمین مواد اولیه همچنان اصلیترین و اثرگذارترین چالش به شمار میرود.
در همین رابطه، بهنام جبرائیلزاده، مدیرعامل شرکت ژرف ویستا طب، به خانومی بیزینس میگوید: «تأمین مواد اولیه برای تولید محصولات، یکی از اصلیترین دغدغههای روزمره ما بهعنوان تولیدکننده است و این موضوع بهصورت مستقیم بر دو حوزه تولید و قیمت تمامشده تأثیر گذاشته است. درواقع، کمبود مواد اولیه و افزایش قیمت ناشی از آن، در نهایت هم تولیدکننده و هم مصرفکننده را تحت فشار قرار میدهد.»
در جریان جنگ اخیر و آسیبدیدن تأسیسات پتروشیمی، چه اختلالاتی در زنجیره تأمین مواد اولیه و فعالیتهای شرکت شما بهعنوان یک شرکت فعال در حوزه آرایشی و بهداشتی ایجاد شد؟
در این دوره، زنجیره تأمین مواد اولیه با چالشهای جدی مواجه شد. تأمین مواد اولیه برای تولید محصولات، یکی از اصلیترین دغدغههای روزمره ما بهعنوان تولیدکننده است و این موضوع بهصورت مستقیم بر دو حوزه «تولید» و «قیمت تمامشده» تأثیر گذاشته است. درواقع، کمبود مواد اولیه و افزایش قیمت ناشی از آن، در نهایت هم تولیدکننده و هم مصرفکننده را تحت فشار قرار میدهد. این مسئله که اختلال در زنجیره تأمین و بیثباتیهای مالی ایجاد شده در نهایت بر بازار و قدرت خرید مصرفکننده اثر میگذارد، نگرانی تولیدکنندگان را نیز به دنبال داشته است.
چالش در تامین مواد اولیه تا چه حد میتواند به کمبود کالای نهایی در بازار منجر شود؟
در شرایط فعلی که با کمبود مواد اولیه مواجه هستیم، افزایش تقاضا در کنار محدودیت عرضه بهطور طبیعی به کمبود کالا در بازار منجر میشود. این وضعیت باعث کاهش انعطافپذیری در زنجیره تأمین و دشوارتر شدن برنامهریزی برای تولید میشود. در نهایت، مجموعه این عوامل بهصورت مستقیم بر بازار اثر میگذارد.
شرکت شما برای مدیریت و جبران این کمبود چه اقداماتی را انجام داده است؟
ما در جریان جنگ ۱۲ روزه تلاش کردیم تمرکز خود را بر تقویت تابآوری سازمانی قرار دهیم. این تابآوری ابعاد مختلفی دارد؛ از نوسانات زنجیره تأمین و تغییرات قیمتها گرفته تا کاهش یا تغییر تقاضا در بازار. همین موضوع باعث شد از همان زمان، خود را برای مواجهه بهتر با شرایط مشابه آماده کنیم. مهمترین اقدام ما در این مسیر، کنترل هزینهها، مدیریت سرمایه در گردش، و تقویت تحلیل دادههای مالی بود تا بتوانیم تصمیمگیریهای سریعتر و دقیقتری داشته باشیم. در همین راستا، در جنگ اخیر نیز با بهرهگیری از تجربیات قبلی، توانستیم تا حدی خود را بازیابی کنیم. در مجموع، در حال حاضر تابآوری سازمانی ما وضعیت قابل قبولی دارد و تا این لحظه پاسخگو بوده است؛ البته باید دید در ادامه چه شرایطی پیش خواهد آمد.
در جریان این جنگ تأمین برخی ملزومات بستهبندی نیز با مشکل مواجه شد. سوال من این است که در حال حاضر تأمین بستهبندی کدام گروه از محصولات آرایشی و بهداشتی بیشترین چالش را داشته و بیشتر تحت تأثیر قرار گرفته است؟
تقریباً همه صنایع تحت تأثیر این شرایط قرار گرفتند و این مسئله فقط محدود به صنعت آرایشی و بهداشتی نبود. ما بخشی از ملزومات بستهبندی را از ترکیه تأمین میکردیم، هرچند بخش عمده نیازمان از طریق تولیدکنندگان داخلی تأمین میشد. با این حال، در جریان جنگ اخیر، واردات از ترکیه با محدودیتها و اختلالهایی مواجه شد که هم روند تأمین را دشوارتر کرد و هم هزینهها را افزایش داد. در نتیجه، تأمین برخی اقلام با قیمتهای بهمراتب بالاتر و در شرایط پیچیدهتری انجام شد. در بخش داخلی نیز به دلیل افزایش شدید تقاضا، بهخصوص در حوزه ظروف و بطریها، فشار زیادی بر بازار وارد شد. این مسئله در مورد پمپها و لیبلها که بهطور مستقیم به صنایع پتروشیمی وابستهاند؛ نیز وجود دارد . در مجموع، این وضعیت تقریباً بر همه حوزهها اثر گذاشته و شدت آن بیش از حد انتظار بوده است.
با توجه به اینکه صنعت آرایشی و بهداشتی وابستگی زیادی به فضای مجازی، اینفلوئنسرها و بیوتیبلاگرها در پلتفرمهایی مانند اینستاگرام دارد، اختلال و قطعی اینترنت در این مدت تا چه اندازه به فعالیت، فروش و ارتباط شما با مخاطبان آسیب وارد کرده است؟
بله، بخش قابلتوجهی از فعالیتهای ما بر بستر اینترنت و شبکههای اجتماعی انجام میشد و ارتباط با مخاطبان، تبلیغات، بازاریابی و همکاری با اینفلوئنسرها عمدتاً در فضای مجازی شکل میگرفت. با محدودیتها و اختلالهایی که از اسفندماه به بعد ایجاد شد، ناچار شدیم بخشی از فعالیتها را به سمت پلتفرمهای داخلی منتقل کنیم. در همین راستا، همکاری و حضور ما در بسترهایی مانند روبیکا، آپارات و سایر پلتفرمهای داخلی بیشتر شد و تلاش کردیم ارتباط و همکاریمان را در فضای آنلاین داخلی حفظ و تقویت کنیم تا بتوانیم بخشی از این خلأ را جبران کنیم.
با توجه به چالشها و محدودیتهایی که به آنها اشاره شد؛ به نظر شما چشمانداز تولید در سال جاری چگونه خواهد بود؟
باید دید در ادامه چه اتفاقاتی رخ خواهد داد، اما بهطور کلی با چندین عامل همزمان مواجه هستیم. یکی از مهمترین آنها تورمی است که سالهاست بهصورت مستمر در اقتصاد کشور وجود دارد و هر سال به شکلهای مختلف بر بازار و معیشت مردم تأثیر میگذارد. در کنار آن، نوسانات نرخ ارز نیز همواره یکی از عوامل اثرگذار بر قیمتها و هزینههای تولید بوده است. امسال اما شرایط متفاوتتر شده، زیرا تورم ناشی از اتفاقات اخیر، اختلال در تأمین کالا و دشواری دسترسی به مواد اولیه نیز به این مشکلات اضافه شده است. طبیعی است که در چنین شرایطی، اولویتهای خرید مردم تغییر کند و بسیاری از خانوارها برای مدیریت هزینهها به سمت کاهش یا تعدیل برخی خریدها بروند. در بازار هم معمولاً گروههای مختلفی از مصرفکنندگان وجود دارند؛ از اقشار ضعیفتر گرفته تا طبقه متوسط، و هرکدام متناسب با شرایط اقتصادی خود الگوی مصرفشان را تغییر میدهند. بخشی از این تغییرات به اجبار اقتصادی و بخشی نیز به تغییر عادتهای مصرفی برمیگردد. در نهایت، مسئله اصلی میزان تابآوری مردم در برابر این شرایط است؛ اینکه تا چه اندازه درآمدها با افزایش هزینهها همخوانی دارد و آیا مردم همچنان توان خرید کالاهای موردنیاز خود را خواهند داشت یا نه. با این حال، امیدواریم شرایط به سمت ثبات و بهبود پیش برود.
اگر بخواهید مهمترین مطالبه و درخواست خود را از دولت در شرایط فعلی بیان کنید، این درخواست شامل چه مواردی میشود و انتظار دارید در کدام حوزهها بیشترین اقدام و حمایت صورت بگیرد؟
واقعیت این است که مسئله جنگ تنها بخشی از ماجراست؛ امروز یکی از بزرگترین نگرانیها، شرایط بحرانی حوزه انرژی است. با همه اتفاقاتی که در حال رخ دادن است، انتظار اصلی از دولت این است که بتواند موضوع ناترازی انرژی، بهویژه در حوزه برق، را مدیریت کند تا حداقل در تابستان با بحران جدیتری مواجه نشویم. به نظر میرسد در ماههای آینده بیش از هر چیز با چالش «انرژی» روبهرو خواهیم بود. اگر مدیریت مناسبی در این حوزه انجام نشود، فشار آن مستقیماً بر دوش تولیدکنندگان و در نهایت مردم خواهد بود. بسیاری از شرکتهای تولیدی از خرداد ۱۴۰۴ تاکنون تلاش کردهاند با وجود تمام مشکلات، تابآوری خود را حفظ کنند و چرخه تولید را متوقف نکنند. ما هم مانند سایر مردم، هم تولیدکننده هستیم و هم مصرفکننده و طبیعتاً آثار این شرایط را در زندگی روزمره خود احساس میکنیم. به همین دلیل، مهمترین مطالبه امروز، مدیریت پایدار انرژی و جلوگیری از اختلال در فعالیت واحدهای تولیدی است. تولیدکنندگان همواره تلاش کردهاند با پیشبینی شرایط، از تأمین سوخت گرفته تا مدیریت مصرف، همکاری لازم را داشته باشند. امیدواریم با برنامهریزی و مدیریت بهتر، بتوانیم از این شرایط نیز عبور کنیم.